Corporatiewoningen: effect energiebesparing valt tegen

25 maart 2016 – Het effect van energiebesparingsmaatregelen in corporatiewoningen blijkt in de praktijk veelal tegen te vallen. Dat concludeert de Amsterdamse Rekenkamer.

Op verzoek van de Amsterdamse gemeenteraad onderzocht de Amsterdamse Rekenkamer het effect van energiebesparingsmaatregelen in corporatiewoningen.

De conclusies van het onderzoek

  • Er is geen robuust bewijs dat het stimuleren van specifieke energiebesparende maatregelen meer effect heeft dan generieke stimulering via de labelstappensubsidie. Het werkelijk energieverbruik bij oudere installaties, isolatie en beglazing ligt vaak lager dan theoretisch verondersteld en het effect van een verbetering is daardoor lager dan verwacht.
  • Ingrepen waar positieve effecten zichtbaar zijn zoals bij het vervangen van enkel glas (duidelijk effect), gevelisolatie (aanwijzingen voor een substantieel effect) en vloerisolatie (aanwijzingen voor een beperkt effect) zijn niet op grote schaal toepasbaar. Zo zijn er nog maar weinig corporatiewoningen met enkel glas en is het waarschijnlijk slechts bij een beperkt aantal woningen mogelijk om eenvoudig spouwmuurisolatie aan te brengen.

De aanbevelingen van de Amsterdamse Rekenkamer

  • Heroverweeg het nut van het inzetten op het energiezuinig maken van woningen bij het beleid gericht op energiebesparing en CO2 reductie. We komen tot deze aanbeveling omdat de gemeente op dit moment niet over instrumenten beschikt om op eenvoudige wijze grootschalig en doelmatig het energieverbruik in de Amsterdamse woningvoorraad te doen dalen.
  • Besteed meer aandacht aan het voorlichten van bewoners over de juiste bedieningswijze van in hun woning aanwezige installaties voor verwarming en ventilatie.

De reactie van het Amsterdamse College van Burgemeester en Wethouders

  • De bevindingen en conclusies uit het onderzoek worden onderschreven.
  • In reactie op de eerste aanbeveling geeft het college aan het energiezuiniger maken van de woningvoorraad te willen handhaven als een onderdeel van het Amsterdamse klimaatbeleid. (Reactie Rekenkamer: wees wel realistisch over de verwachte resultaten.)
  • Het college zal bezien of de voorlichting aan bewoners kan worden verbeterd.

Uit een bericht van Cobouw
‘(..) De gemeente Amsterdam plaatst kanttekeningen bij het advies van de Rekenkamer. “In het verleden is gebleken dat de beïnvloedbaarheid van bewonersgedrag beperkt is. Uit vele onderzoeken blijkt dat bewoners zich feitelijk aanpassen aan de mogelijkheden/kwaliteiten van de woning. In een oude, slecht geïsoleerde woning met enkel glas, een gaskachel en een geiser verwarmen zij de woning beperkt omdat vaak niet alle ruimten goed verwarmd kunnen worden. Het gebruik van de woning is dan noodgedwongen zeer zuinig en eigenlijk niet meer van deze tijd. In de nieuwe gerenoveerde woning gaan bewoners de woning op een moderne manier gebruiken, dus meer ruimten verwarmen op een comfortabele temperatuur, met als gevolg dat het energieverbruik niet of slechts weinig daalt”, aldus de gemeente. (…)’

Conclusie van een eerder afgeronde studie van de TU Delft

  • De grootste gasbesparing (218 m3/woning) wordt behaald door enkel glas te vervangen door driedubbel glas.
  • Op de tweede, derde en vierde plaats komen achtereenvolgens de vervanging van respectie- velijk CR-combiketels door VR-combiketels (212 m3 besparing), de vervanging van CR-ketels met geiser door VR-combiketels (193 m3) en de vervanging van VR-combiketels door HR107- combiketels (184 m3).
  • Op de 5de, 7de en 8ste plaats komen de vervanging van CR-combiketels door HR107- combiketel (180 m3), de vervanging van een VR ketel met geiser door een HR107-ketel (178 m3) en de vervanging van HR100-ketels door HR107-ketels (166 m3). Met name het laatste is opmerkelijk en wijst erop dat het daadwerkelijk uitmaakt voor welke condenserende ketel er gekozen wordt.
  • De 10de plaats wordt ingenomen door de verbetering van een matig geïsoleerde schil naar een goed geïsoleerde schil (143m3 per woning).

Bronnen
Amsterdamse Rekenkamer, 24 maart 2016: Energiebesparende maatregelen in corporatiewoningen
Samenvatting rapport (pdf, 2 pag.)
Bestuurlijk rapport: Energiebesparende maatregelen in corporatiewoningen (pdf, 36 pag.)
Onderzoeksrapport: Energiebesparende maatregelen in corporatiewoningen (pdf, 118 pag.)
Rapport TU Delft, 26 december 2015: Energie-efficiëntie van renovatiemaatregelen in Amsterdamse corporatiewoningen (pdf, 96 pag.)
Cobouw, 24 maart 2016: Rekenkamer: energielabel weinig effectief

Foto: Amsterdamse Federatie van Woningcorporaties (AFWC)

 

Auteur: Redactie

Reageren op dit artikel is niet mogelijk.