Kan Nord Stream 2 eigenlijk nog gestopt worden?

18 april 2016Het Europees Parlement, de Europese Commissie en Midden- en Oost-Europa: ze zijn tegen Nord Stream 2. Maar kunnen ze de gaspijpleiding van Rusland naar Duitsland eigenlijk nog tegenhouden? Karel Beckman analyseert de mogelijkheden op Energy Post.

Er is veel weerstand tegen Nord Stream 2, met name in Midden- en Oost-Europa. Nord Stream 2 en de Energie Unie gaan niet samen, stelde de Poolse Europarlementariër Jerzy Buzek eerder deze maand tijdens een debat in het Europees Parlement. Een ferm standpunt, omdat de Energie Unie een speerpunt is van de Europese Commissie. Ook klimaatcommissaris Miguel Arias Cañete is overigens kritisch, zo bleek al in oktober tijdens een speech.

Uit de speech van Cañete
‘(…) Nord Stream 2 could alter the landscape of the EU’s gas market while not giving access to a new source of supply or a new supplier, and further increasing excess capacity from Russia to the EU. This raises concerns, and I am pretty sure this will play a role in this debate. (…)’

Maar kan de gaspijpleiding eigenlijk nog worden tegengehouden?

Energy Post haalt Ulrich Lissek aan, hoofd communicatie van het consortium dat de pijpleiding wil aanleggen. Volgens hem heeft Europa niets te zeggen over de pijpleiding. Het project wordt uitgevoerd door private partijen: Gazprom (50%), Shell, EON, OMV, Basf en Engie (ieder 10%). De gasleiding loopt door de wateren van vijf landen – Rusland, Finland, Zweden, Denemarken en Duitsland – en met die landen is het consortium nu in gesprek. Als zij toestemmen, gaat het project door, aldus Lissek. ‘The outcome does not depend on a political decision in Brussels.’ De investeringsbeslissingen zijn al genomen en ook milieu-eisen zullen geen probleem vormen, verwacht Lissek.

In het artikel gaat Beckman in op mogelijke wettelijke en politieke obstakels voor Nord Stream 2. De Third Energy Package bijvoorbeeld. Volgens deze wet moeten eigenaren van grote gasleidingen onafhankelijk zijn van de gasleverancier. Dat is in het geval van Nord Stream 2 niet zo. Het is alleen de vraag of de Nord Stream onder de regel valt. Lissek van het consortium meent van niet, omdat het een importleiding betreft en andere importleidingen, zoals Nord Stream 1, vallen ook niet onder de Third Energy Package. Professor Alan Riley van de City Law School in Londen stelt in Energy Post dat de Nord Stream 2 wel onder de wet valt.

Ook wringt de Nord Stream 2 met de Europese regels voor ‘energy security’. Met de pijpleiding wordt Rusland nog belangrijker als gasleverancier en krijgt daarmee nog meer macht over de levering. Iets wat Europa in de Energie Unie juist probeert te voorkomen.

Politiek valt er ook een en ander in te brengen tegen Nord Stream 2, maar die weg is lastig, stelt Beckman in Energy Post.

‘(…) In the end, a political process to halt Nord Stream 2 could be even more complicated than a legal process. The only way this could happen is if the European Commission and European Parliament received full support from the European Council. But that would require the agreement of Germany and other Western European member states, like The Netherlands and Austria, which stand to benefit from Nord Stream 2. (…)’

Mogelijk de meest pragmatische uitkomst van de strijd om Nord Stream 2 nog een set regels voor dat specifieke project, aldus Beckman in Energy Post. Het idee werd geopperd door onder meer Péter Kaderják, directeur van het Regional Centre for Energy Policy Research (REKK) in Boedapest en tegenstander van het project.

‘(…) “Regulatory measures should ensure that competition is maintained in the Central and South East European region even if Gazprom transits gas along new routes. The EU and local regulators should prevent Gazprom from blocking interconnection capacities and make it release significant gas volumes in Germany.” (…)’

Over Nord Stream 2
Nord Stream 2 bestaat uit twee pijpleidingen die van Rusland naar Duitsland moeten gaan lopen, door de Oostzee. Nord Stream 2 krijgt een totale capaciteit van 55 miljard m3 per jaar en moet in 2019 klaar zijn. Nord Stream 2 verdubbelt de capaciteit van Nord Stream 1, twee pijpleidingen van Rusland naar Duitsland via grotendeels hetzelfde traject. De capaciteit van Nord Stream 1 wordt nog niet volledig gebruikt.

Bronnen
Energy Post, 14 april 2016: Can Nord Stream 2 be stopped?
Europese Commissie, 6 april 2016: Speech by Vice-President Maroš Šefčovič on “Nord Stream II – Energy Union at the crossroads”
Energy Post, 23 november 2015: The case against Nord Stream 2
Website Nord Stream 2
FluxEnergie, 17 februari 2016: Duitsland houdt ondanks tegenstand vast aan Nord Stream 2

Foto: Gazprom

Auteur: Redactie

Reageren op dit artikel is niet mogelijk.