Welles – nietes: ‘We kunnen niet zonder steenkool’

1 februari 2016 – Onder de kop ‘Lofzang op het zwarte goud’ opende het katern Opinie & Debat van de NRC zaterdag met een tweetal opiniebijdragen: één vóór het gebruik van steenkool en één tegen. ‘Steenkool is nodig’ versus ‘Steenkool is een bedreiging voor onze beschaving’.

De auteurs van de opiniebijdragen zijn Sebastien Valkenberg en Piet Pauw. Sebastien Valkenberg (pro steenkool) is filosoof en schrijver. Piet Pauw (tegen steenkool) werkt bij het Deutsches Institut für Entwicklungspolitik in Bonn.

 Uit de opiniebijdragen in NRC

 Ja, steenkool is nodig
Een ‘ode aan de kolen’ van Sebastien Valkenberg

‘(…) Ons huidige ontwikkelingspeil is in belangrijke mate gestoeld op het trio kolen, olie en gas. Daar de oorlog aan verklaren is pas riskant. (…)
Vieze of schone energie? Het is nauwelijks een serieus vraagstuk als aan een andere voorwaarde niet of nauwelijks wordt voldaan. De aanvoer ervan moet allereerst betrouwbaar zijn. Daarbij dient energie ook goedkoop te zijn en in grote hoeveelheden aanwezig. Deze criteria formuleert de Amerikaanse filosoof Alex Epstein, die het – heel verfrissend – nu eens opneemt voor fossiele brandstoffen. (…)
Voedsel voor de 7 miljard bewoners die de aarde inmiddels telt? Het lukt je alleen door intensieve landbouw en daar is energie voor nodig, heel veel energie. Het belang hiervan is kortom onmogelijk te overschatten.
Maar windmolens dan en zonnecellen op onze daken? Het zijn niet de alternatieven waarvoor beleidsmakers ze houden. (…) Leuk voor erbij, deze energiebronnen, maar niet betrouwbaar genoeg om de plaats in te nemen van fossiele brandstoffen. (…)
Zal best, luidt het voorspelbare weerwoord, maar ondertussen warmt de aarde wel op. Droogte, overstromingen, extreme temperaturen, natuurbranden, stormen. (…) Maar het goede nieuws is dat het aantal slachtoffers is afgenomen, zo leert de International Disaster Database. Van enkele miljoenen per jaar aan het begin van de twintigste eeuw tot enkele tienduizenden anno nu.
De uitkomst is zo verrassend omdat je het omgekeerde zou verwachten. De CO2-uitstoot is de afgelopen eeuw immers toegenomen. Opnieuw niet een klein beetje, maar tamelijk fors. Hoe moeten we dit rijmen met de weersomstandigheden die almaar minder slachtoffers eisen?
Door CO2 niet als een probleem te zien, maar juist als onderdeel van de oplossing. Mensen wapenen zich tegen de grillen van het klimaat en zijn daartoe steeds beter in staat. Om het op zijn Nederlands te zeggen: ze bouwen dijken om zich te wapenen tegen overstromingen. De technische hulpmiddelen waarmee dit proces gepaard gaat, hebben energie nodig en dit leidt weer tot CO2-uitstoot. Maar let wel, dit is dus geen schuldige uitstoot.
Gelukkig voor ons zit er nog voor duizenden jaren aan kolen in de grond. Alleen moeten politici het dan niet verbieden om die daar uit te halen. (…)

Nee, die kolen zijn gelukkig op hun retour
Een ‘ode aan de wind’ van Piet Pauw

‘(…) Economieën zijn afhankelijk van goedkope energie. Maar die kan niet langer fossiel zijn: kolen, olie en gas vormen tegelijkertijd een bedreiging voor onze beschaving. Ook duurzame energie heeft nadelen, de afhankelijkheid van wind en zon bijvoorbeeld. En ook: weinig mensen vinden windmolens en zonnepanelen mooi. Molens maken geluid en geven slagschaduw.
Dan de nadelen van kool. Kolencentrales zijn een ramp voor de luchtkwaliteit en de volksgezondheid. (…) In economische zin zijn kolen op hun retour. China en de Verenigde Staten, de grootste gebruikers, gebruiken steeds minder. (…) Ook grote Europese gebruikers, zoals het Verenigd Koninkrijk en Duitsland, willen kolen uitfaseren.
Bijna iedereen die zich er serieus mee bezig houdt, realiseert zich dat wij weg moeten van fossiele brandstoffen. (…)
Volgens Sebastien Valkenberg is het allemaal geen probleem. Laat klimaatverandering maar komen – onze dijken houden het buiten de deur. Een vreemde voorstelling van zaken. Want blijven wij kolen stoken volgens Valkenbergs recept, dan stijgt de zeespiegel verschillende meters. Houden dijken dat water werkelijk tegen? (…)
De wetenschap weet al lang dat alleen aanpassen aan klimaatverandering niet genoeg is. (…)
Waar krijgen we dan energie vandaan, als die niet van kolen kan komen? Duurzame energie is goedkoper geworden. De prijs voor zonne-energie daalde de afgelopen tien jaar met 80 procent. Een enorme prestatie en de prijsdaling zet nog door. Volgens berekeningen van Bloomberg New Energy Finance kan stroom uit wind en zon nu al goedkoper geproduceerd worden dan stroom uit kolen of gas. (…)
Die energie is volop beschikbaar. De aarde ontvangt in één uur meer energie van de zon dan we wereldwijd in een jaar verbruiken. In ‘offshore’ Europa is genoeg wind om zeven keer de Europese energiebehoefte te dekken. (…) Iedereen kan meedoen, niemand hoeft in de 19e eeuw van de kolen achter te blijven. De oproep aan de burger is: doe mee aan de moderniteit. Leg zonnepanelen op uw dak en denk mee over de beste plekken voor windmolens. De oproep aan de politiek is: zorg voor een geïntegreerd Europees netwerk voor duurzame energie. Dan hoeft er niemand in de schaduw te leven. (…)’

 

Bronnen
NRC, 30 januari 2016: Ja, steenkool is nodig (via Blendle)
NRC, 30 januari 2016: Nee, die kolen zijn gelukkig op hun retour (via Blendle)
Foto: FluxEnergie/© Paul Tolenaar

 

Onderwerpen: ,

Auteur: Redactie

Reageren op dit artikel is niet mogelijk.